راهنمای جامع عیبیابی فوم پلییورتان؛ بررسی علل ترکخوردگی و جمعشدگی (Shrinkage)
نوشته شده در 20 خرداد 1405
در خط تولید یخچال، مرحله تزریق فوم پلییورتان بحرانیترین بخش است. حتی اگر بهترین ایزوسیانات و پلیال بازار را از ایزوپلی تهیه کرده باشید، عدم تنظیم دقیق پارامترهای محیطی و دستگاهی میتواند منجر به تولید محصول ضایعاتی شود. شناخت عیوب فوم، اولین قدم برای بهینهسازی خط تولید است.
۱. پدیده جمعشدگی (Shrinkage)؛ کابوس تولیدکنندگان
جمعشدگی زمانی رخ میدهد که فوم پس از سفت شدن، حجم خود را از دست داده و از بدنه یخچال فاصله میگیرد.
- علت اصلی: پایین بودن چگالی (دانسیته) فوم یا عدم تعادل در نسبت ایزوسیانات به پلیال. اگر مقدار پلیال بیش از حد مجاز باشد، ساختار سلولی ضعیف شده و توان تحمل فشار جو را ندارد.
- راهکار: کالیبره کردن پمپهای دستگاه تزریق و اطمینان از دمای پیشگرم بدنه یخچال (حدود ۴۰ تا ۴۵ درجه سانتیگراد).
۲. ترکخوردگی فوم (Cracking)
ترکهای داخلی معمولاً به دلیل “شکنندگی” بیش از حد فوم رخ میدهند.
- علت اصلی: بالا بودن شاخص ایزوسیانات (Isocyanate Index). وقتی ایزوسیانات بیش از حد تزریق شود، فوم سریعاً سفت شده اما خاصیت الاستیسیته خود را از دست میدهد و با کوچکترین تنش حرارتی ترک میخورد.
- راهکار: کاهش جزئی نسبت ایزوسیانات و بررسی کیفیت همزنی در کلگی دستگاه (Mixing Head).
۳. ایجاد حفرههای هوایی (Void Formation)
وجود حبابهای بزرگ در زیر لایه بیرونی یخچال، باعث ایجاد نقاط ضعف حرارتی میشود.
- علت اصلی: نفوذ هوا به داخل جریان مواد یا تجمع گازهای حاصل از واکنش در نقاط کور بدنه. همچنین رطوبت موجود در بدنه یا مواد اولیه میتواند باعث تولید ناگهانی گاز CO2CO_2 و ایجاد حفره شود.
- راهکار: بررسی نشتی در سیستم مکش پمپها و اطمینان از خشک بودن کامل بدنه یخچال قبل از تزریق.
۴. چسبندگی ضعیف به بدنه
- علت اصلی: آلودگی سطح بدنه به روغن یا گرد و غبار، و یا پایین بودن دمای بدنه در لحظه تزریق.
- راهکار: تمیزکاری سطوح با حلالهای مناسب و کنترل دمای انبار بدن